Prof. Dr. Ahmet Rasim Küçükusta

💥 Kolesterol nasıl oldu da kötü oldu, neden suçlu ilan edildi? https://www.youtube.com/watch?v=pnNKpoUExAE

***

Dikkat: Yazının sonunda ek var!

***

Tıp dünyasında yeni bir güneş doğuyor!

Aterosklerotik kalp-damar hastalığı hikâyesi olan veya yüksek kardiyovasküler riskli ve çoğu zaten statin kullanan 2.909 yetişkin hasta üzerinde yapılan çalışmada, enlicitide isimli yeni bir ilaç 24 haftada kötü kolesterolü %60 azalttı. Etki 52 haftaya (1 yıla) kadar sürdü.

Enlicitide ağız yoluyla alınan ilk PCSK9 inhibitörü. Evolocumab, alirocumab gibi PCSK inhibitörleri birkaç senedir iğne şeklinde uygulanıyor.

Bu ilaçlar, PCSK9 proteinini bloke ederek karaciğer yüzeyinde daha fazla LDL reseptörü kalmasını sağlıyor ve böylece karaciğer daha fazla kötü kolesterol temizliyor.

Maksat kötü kolesterolün düşmesi ise ve gerisi de teferruat ise şahane sonuçlar bunlar.

🎷Zurnanın zırt dediği yer şurası:

Evet kötü kolesterol denen hain yerle yeksan oluyor ama bunun kalp krizi, inme, ölüm gibi kardiyovasküler olayları azaltıp azaltmadığı bilinmiyor çünkü çalışma bunları belirlemek için düzenlenmemiş.

Takip süresi sadece 1 yıl olduğu için olay sayısı çok azmış ve bu amaçla da tasarlanmamış.

Bu adamlar hakikaten çok akıllı, daha doğrusu “çok uyanık”!

İlaçlar laboratuar bulgularını düzeltmek için değil hastanın şifa bulması içindir.

Hadi şifadan vaz geçtim, hastanın şikâyetlerini gidermesi, hafifletmesi, azaltması içindir.

Kolesterolün düşmesi kalp krizi, felç ve ölümlerin önleneceği veya azalacağı mânasına gelmez.

Niasin, CETP inhibitörleri, fibratlar… gibi.

Kolesterol düşmüş ama hasta kalp krizi geçirmiş, felç olmuş, ölmüş, kime ne?

Bu çalışmayı göstererek diyecekler ki “Kolesterol %60 düştü. Ölüm, kalp krizi ve felçler de bu kadar azalacaktır.”

Bunun üzerine dünya artık patent süresi dolan ve fiyatı ucuzlayan statinler yerine “enlicitide” peynir ekmek gibi yazılmaya başlayacak ve tüm dünyayı enlicitide çılgınlığı saracak.

Kimsede çıkıp “Durun acele etmeyin, bu düşüşün klinik karşılığı belli değil, bu ortaya çıksın ki bu ilacı yazalım” demeyecek, zaten de dedirtmezler, lâfı adamın ağzına geri sokarlar.

Gelelim neticeye

Şimdi kolesteroldeki bu düşüşün ne kadar etkili olduğunu, yan etkilerinin neler olduğunu ortaya koyacak çalışmalar başlayacak ama bunların neticesinin alınması birkaç sene sürer.

Daha doğrusu patent süresi dolana kadar.

Zaten o zamana doğru da başka türden kolesterol hapları türeyecektir.

Kim öle, kim kala? İlaç reçetelere öyle bir yerleşir ki, sökebilene aşk olsun.

Kolesterol hapı olarak bilinen statinlerin sonunun geldiğini söyleyebiliriz.

Kaynak: https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMoa2511002

Makale: A Placebo-Controlled Trial of the Oral PCSK9 Inhibitor Enlicitide

***

EK 1 (10.4.2026): KOLESTEROL GERÇEKLERİ

“Kolesterol hapları (statinler) kalp krizi riskini, bu ilacı almayanlara göre %36 düşürüyor” sözü herkese çok çarpıcı gelir ki doğrudur.

Oysa…

Bu, gerçek hayatta “Statin kullanan 100 kişiden sadece 1 kişinin korunduğu” manasına gelir. 99 kişi fayda görmüyor demektir. Üstelik de 3-5 sene kullanıldığında. İlacın ciddi yan etkileri ve çok seyrek de olsa kalıcı sakatlık ve ölüme sebep olması da mümkün.

Kalp krizi için nispi fayda %20-40 bandında, mutlak fayda ise %0.8–1.3 aralığında ve LDL düşüşü ile fayda arasında güçlü bir ilişki yok.

▶ https://jamanetwork.com/journals/jamainternalmedicine/fullarticle/2790055

 ▶ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12686036/

Kaynak: https://x.com/drahmetrasim/status/2042492804249608520?s=20

***

EK 2 (10.4.2026): Kolesterol hapı içmeyelim de kalp krizi mi geçirelim?

Sağlıklı beslenme, düzenli egzersiz, sigara bırakma ve kilo kontrolü gibi değişiklikler hem nispi hem de mutlak risk azalmasında statinlerden daha etkili sonuçlar veriyor.

En kötü genetik profile sahip kişilerde bile sağlıklı hayat tarzı, kalp hastalığı riskini neredeyse yarıya indirebiliyor. 

https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMoa1605086

Kaynak: https://x.com/drahmetrasim/status/2042494129939100005?s=20

***

Siz de yorumunuzu paylaşın: