Prof. Dr. Ahmet Rasim Küçükusta

💥 Hipertansiyon,100 seneden fazla yaşamaya engel değil https://www.youtube.com/watch?v=nhNoxCJzDeI

***

Dikkat: Yazının sonunda ek var!

***

733.919 ABD’li 100 ve üzerindeki yaşlarda olan kişilerin sağlık verileri incelenerek, hangi hastalıkların “aşırı uzun hayat” ile uyumlu olduğu araştırıldı.

▶ Hipertansiyon %62,9 ile oldukça yaygın.

▶ Hiperlipidemi (yüksek kolesterol) %41,2 ile yaygın.

▶ Diyabet %16,1 (orta düzey).

▶ Obezite sadece %3,2.

▶ Kanser neredeyse yok (%0,5).

💠 Çalışmada asırlıkların ölçülmüş tansiyon değerleri, ilaç kullanıp kullanmadıkları ve hâlâ yüksek tansiyona sahip olup olmadıkları raporlanmadı.

▪ Sadece elektronik sağlık kaydındaki hipertansiyon tanısı (ICD kodu) bakıldı.

▪ 100+ yaştakilerde bu teşhis yaklaşık %63; 100+ yaşında ölenlerde %74,5.

▪ Yazarlar açıkça diyor ki: Hipertansiyon tedavisi tansiyonu düşürse bile teşhis kayıtlardan silinmez. Yani “hipertansiyonu var” demek, o anda tansiyonun yüksek olduğu anlamına gelmez.

Bu yüzden “Tansiyonları kaç / kaç civarıydı, ilaç alıyorlar mıydı, tansiyonları kontrol altında mıydı, yoksa hâlâ hipertansif miydiler” sorularının cevapları yok.

10 milyondan fazla ölüm kaydı incelendiğinde de benzer tablo çıktı

Araştırmacılar ölüm yaşını gruplara ayırmış: 18–39, sonra 40’lar, 50’ler… 80–89, 90–99 ve 100+. Her grupta ölüm belgesinde veya hastane kaydında hipertansiyon, obezite, diyabet, kanser ne sıklıkla yazılmış ona bakılmış.

Amaç, “100 yaşına gelenlerde hipertansiyon var mı?” sorusunu, daha genç yaşta ölenlerle karşılaştırmak. Hipertansiyon 80’li yaşlarda yaklaşık %80’e çıkıp 100 yaş üstünde de %74,5 civarında kalmış. Obezite ve diyabet ise orta yaşta zirve yapıp 100 yaşta belirgin düşmüş (obezite %4,3, diyabet %11,4).

Yani 10 milyon, “hipertansiyon 100 yaşa engel değil, obezite ve diyabet daha seyrek görülüyor” cümlesinin karşılaştırma tarafı. Ömür boyu hiç hasta olmadıklarını göstermez; sadece ölüm anındaki kayıtlarda hangi tanının ne kadar geçtiğini gösterir.

▶ Kanser 60-69 yaş civarında zirve yapıp 100+ yaşta neredeyse sıfıra indi.

▶ Obezite ve diyabet de ileri yaşlarda belirgin şekilde azaldı.

▶Hipertansiyon ise 80-99 yaşta %80’lere çıktı ve 100+ yaşta da yüksek kalmaya devam etti (%74,5).

100 yaşına ulaşmak için mutlaka düşük tansiyon, düşük kolesterol, düşük kilo ve sıfır hastalık şart değildir

Özellikle hipertansiyon açısından çalışma oldukça dikkat çekici: 100 yaşını geçen insanların büyük bölümünde hipertansiyon teşhisi var.

Bu sebeple “hipertansiyon varsa uzun yaşamak mümkün değildir” şeklindeki basit düşünce doğru değildir. 

Ama çalışmadan “yüksek tansiyon uzun yaşamayı sağlar” veya “hipertansiyonu tedavi etmeye gerek yoktur” sonucu da çıkarılamaz.

Gelelim neticeye

💥 Ben yaşlıların tansiyonları için ille de gençlerdeki gibi 11/8 olacak dayatmasına hep karşı çıktım ve çıkmaya da devam ediyorum.

💥 Bilhassa ileri yaşlarda mesela 60 yaşından sonra tansiyonun biraz daha yüksek olmasını aksine daha doğru bulurum ve benim için yaşlılarda ilaç başlama sınırı 14/9’ dur. Tabii ki hayat tarzı yanlışları düzeltilmesine rağmen bu sınırlar aşılıyorsa…

💥 Hipertansiyonun yaşlılıkta “normal” veya tedavi edilebilir bir durum olduğu, bu yüzden 100 yaşına ulaşmayı engellemediği de söylenebilir.

💥 Bu çalışmadan bağımsız olarak söylüyorum: 100 yaşına erişmek hatta üzerinde yaşamak için gerekli genetik altyapının uygun olması şarttır.

Kaynak: https://agsjournals.onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/jgs.70691

Makale: Hypertension, but Not Cancer or Obesity, Is Compatible With Extreme Longevity: A Multi-Institution Analysis of 733,919 US Centenarians

***

EK 1 (21.10.2026): Kalp hastalığı ölümleri açısından özet (NCHS provisional 2025 verilerine göre):

2025’te ABD’de kalp hastalığı bir numaralı ölüm sebebi olmaya devam etti ve 694.708 ölümle birinci sırada yer aldı. Bu sayı 2024’e göre (yaklaşık 683.491) artış gösterdi.⁠

Mutlak ölüm sayısı son 10 yılda genel olarak yükselme eğiliminde Bunun temel sebebi nüfus artışı ve nüfusun yaşlanması.

Yaşa göre ayarlanmış ölüm oranlarında ise uzun vadede düşüş sürüyor. Genel ölüm oranı 2025’te rekor düşük seviye olan 689,2/100.000’e indi (%4,6 düşüş).

Kalp hastalığı, kanserden (622.832 ölüm) açık ara önde. İkisi arasındaki fark son yıllarda yeniden açılmış durumda.

Kaynak: Ahmad FB, Cisewski JA, Anderson RN. Mortality in the United States: Provisional Data, 2025. NCHS Vital Statistics Rapid Release No. 44 (Temmuz 2026).

Kaynak: https://www.cdc.gov/nchs/data/vsrr/vsrr044.pdf

Kısaca: Mutlak sayılar yükseliyor, ama oranlar iyileşmeye devam ediyor. Nüfus yaşlandıkça mutlak ölümlerin artması beklenen bir durum.

https://x.com/EricTopol/status/2112208970740027691?s=20

https://www.cdc.gov/nchs/data/vsrr/vsrr044.pdf

***

Siz de yorumunuzu paylaşın: