Prof. Dr. Ahmet Rasim Küçükusta

Cinsel isteği ve enerjiyi artırdığı iddiasıyla reklâmı yapılan yeni bir gıda takviyesi var: Maca. 

Maca, bilimsel adı Lepidium meyenii olan ve Peru ginsengi olarak da bilinen, turp, brokoli ve şalgamla akraba olan bir turpgiller sebzesi.

Genellikle toz, kapsül veya ekstrakt hâlinde satılıyor. 

21-56 yaş arası sağlıklı yetişkin erkekler üzerinde yapılan 12 haftalık çift kör, plasebo kontrollü randomize yeni bir çalışmada katılımcılara 1500 veya 3000 mg/ gün dozunda jelatinize maca ve kontrol grubuna plasebo veriliyor.

8. haftadan itibaren cinsel istekte anlamlı derecede artış tespit ediliyor; kanda testosteron ve östradiol seviyelerinde değişiklik olmuyor. Hamilton depresyon ve anksiyete skorlarında da ilişki bulunmuyor.

Hayvan çalışmaları ve sınırlı insan çalışmaları, macanın yorgunluğu azaltabileceğini ve ruh hâlini iyileştirebileceğini gösteriyor.

Depresyon ve anksiyete belirtilerinde hafif rahatlama görülebileceği bildirilmekle beraber bu da plasebo etkisiyle karışabilir.

Erkeklerde sperm sayısını ve hareketliliğini artırabileceğini gösteren birkaç çalışma var; kadınlarda doğurganlık üzerine etkisi belirsiz.

Menopoz semptomlarında (sıcak basması, vs.) fayda rapor edilmiş, ama yine kanıtlar sınırlı.

Çoğu çalışma küçük örneklemli (20-100 kişi), kısa süreli (4-12 hafta) ve Peru’da yapılmış – yani kültürel önyargı veya sponsor etkisi olabilir. Uzun vadeli riskleri hakkında da bilgi yok.

Maca, gıda olarak genellikle güvenli kabul ediliyor; 3 grama kadar günlük dozlar 4 aya kadar sorunsuz.

Macayı maça çayı ile karıştırmayın!

Maca ve maça çayı (matcha) arasında sadece isim benzerliği var.

Maça çayı, yeşil çay (Camellia sinensis) bitkisinin yapraklarının özel işlenmiş hâli. Yapraklar gölgede yetiştiriliyor, hasat sonrası buharda pişiriliyor, kurutuluyor ve taş değirmenlerde çok ince toz haline getiriliyor.

Matcha çayı hazırlanırken bu toz suyla çırpılıyor ve tüm yaprak içilmiş oluyor; normal yeşil çayda sadece dem suyu içilir).

Yüksek antioksidan (EGCG), kafein + L-theanine kombinasyonuyla odaklanma, enerji ve metabolizma desteği sağladığına inanılıyor.

Gelelim neticeye

İnsanlardaki bu abidik-gubidik gıda takviyeleri merakına, bunlara çuvalla para vermelerine üzülüyorum.

Yazımın başlığı “cinsel isteği artıran yeni bir gıda takviyesi” ama bu başlığı dikkatinizi çekmek için seçtim.

Benim bu tür ürünlere şiddetle karşı olduğumu daimi okurlarım gayet iyi bilirler.

Bu tür gıda takviyeleriyle yapılan çalışmaların hemen hepsi de endüstri destekli, katılımcı sayısı az ve takip süresi de kısa olan, subjektif olarak değerlendirilen türden; yani bunların sonuçlarına güvenmek kesinlikle doğru değil.

Maca da diğer gıda takviyeleri gibi parası çok olan ve bunu nereye harcayacağını şaşıran “sazanlar” için uygun.

Sazan değilseniz macayı dikkate almayın!

💥 Bu yazıyı da yarın maca tozu alıp için ve şahlanın diye değil bilgi sahibi olmanız ve kendinizi kollamanız için hazırladım.

Kaynak: https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1046/j.1439-0272.2002.00519.x

Makale: Effect of Lepidium meyenii (MACA) on sexual desire and its absent relationship with serum testosterone levels in adult healthy men

***

Siz de yorumunuzu paylaşın: