Prof. Dr. Ahmet Rasim Küçükusta

UK Biobank verilerinden yararlanan çalışma (yaklaşık 49.400 yetişkin, ortalama yaş 56), kahve türünün biyolojik yaşlanmayla ilişkili olduğunu gösteriyor.

Filtrelenmiş kahve (filtre kahve): Biyolojik yaşlanmayı yavaşlatan belirteçlerle ilişkilendirildi (daha düşük biyolojik yaş ivmesi, genellikle daha uzun telomer uzunluğu).

Hazır (instant) kahve: Biyolojik yaşlanmayı hızlandıran belirteçlerle ilişkilendirildi (daha yüksek yaş ivmesi, daha kısa telomer).

Bireysel düzeyde etki küçük (yaklaşık 0,1–0,2 yıl yaşlanma farkı).

Çalışma gözlemsel olduğu için illiyeti kanıtlamıyor; hayat tarzı ve sosyoekonomik faktörler de etkili olabilir.

Etki doz bağımlı: Özellikle günde 3+ fincan içenlerde daha belirgin.

▶ Kahveler arasındaki farkların sebebi olarak işleme yöntemleri gösteriliyor; filtrelenmiş kahvede klorojenik asit gibi faydalı bileşikler daha fazla korunurken, hazır kahvede farklı işlemler rol oynayabiliyor.

Bu çalışmada kullanılan biyolojik yaşlanma belirteçleri (biomarkers) şunlar:

1️⃣ Relative Leukocyte Telomere Length (rLTL)

▪ Beyaz kan hücrelerindeki telomer uzunluğu.

▪ Telomerler, kromozomların uçlarındaki koruyucu “kapaklar”dır. Hücre her bölündükçe kısalır.

▪ Daha kısa telomer → daha hızlı hücresel yaşlanma.

▪ Çalışmada: Filtrelenmiş kahve → daha uzun telomer; hazır (instant) kahve → daha kısa telomer ile ilişkilendirildi.

2️⃣ PhenoAge Acceleration (PhenoAge Accel)

▪ PhenoAge, kan testlerinden (albumin, kreatinin, glikoz, C-reaktif protein, lenfosit yüzdesi, ortalama korpüsküler hacim, kırmızı kan hücresi dağılım genişliği, alkalin fosfataz, beyaz kan hücresi sayısı) hesaplanan bir “biyolojik yaş” skorudur.

▪ PhenoAge Accel = hesaplanan biyolojik yaş − kronolojik (takvim) yaş.

▪ Pozitif değer → biyolojik olarak daha yaşlı görünme (hızlanmış yaşlanma).

▪ Negatif değer → biyolojik olarak daha genç görünme.

3️⃣ Klemera-Doubal Method Biological Age Acceleration (KDM-BA Accel)

▪ KDM-BA, çeşitli klinik ve biyokimyasal parametreleri (kan basıncı, kolesterol, akciğer fonksiyonu, kan testleri vb.) birleştirerek hesaplanan başka bir biyolojik yaş yöntemidir.

▪ KDM-BA Accel yine “biyolojik yaş − kronolojik yaş” farkını gösterir.

▪ PhenoAge’e benzer şekilde hızlanmış veya yavaşlamış yaşlanmayı ölçer.

Özetle ne anlama geliyorlar?

✅Bu üç belirteç birlikte bakıldığında vücudun “gerçek” (biyolojik) yaşını takvim yaşından bağımsız olarak ölçmeye çalışır.

✅ Çalışmada filtrelenmiş kahve bu belirteçlerde daha olumlu (daha yavaş yaşlanma) sonuçlarla, hazır kahve ise daha olumsuz (biraz daha hızlı yaşlanma) sonuçlarla ilişkilendirildi.

✅ Etki bireysel düzeyde küçük (yaklaşık 0,1–0,2 yıl civarı), ama istatistiksel olarak anlamlı bulundu.

Bunlar şu an biyolojik yaşlanma araştırmalarında en sık kullanılan ve doğrulanmış belirteçlerden.

Gelelim neticeye

💠 Tek bir gıda üzerinden sağlık tavsiyesi yapılamaz. Kimse kahve içersem genç kalırım diye düşünmesin

💠 Kahve sağlığımız için önemli bir içecektir.Sade Türk kahvesi idealdir.

💠 Sonuçları ne çıkarsa çıksın, hiçbir beslenme çalışmasına da zaten güvenilemez.

💠 Kahve falının sonuçları benim için çok daha güvenilirdir.

Kaynak: https://www.nature.com/articles/s41538-026-00988-0

Makale: Discrepancies between instant and filtered coffee in biological aging: evidence from the UK Biobank

***

Siz de yorumunuzu paylaşın: