Prof. Dr. Ahmet Rasim Küçükusta

Birçok insan balık yağı haplarının balık yemenin yerini tuttuğunu zanneder; balık yemez hap içer.

Balık yağı haplarının balık yemenin yerini tutması mümkün değildir.

Balık yağı haplarındaki EPA ve DHA çoklu doymamış yağ asitleri (PUFA) oldukları için oksidasyona hassastır. Isı, ışık ve oksijen bu yağları bozabilir.

Oksitlenmiş yağlarda peroksitler ve aldehitler oluşabilir; bunların biyolojik etkileri konusunda da haklı bilimsel endişeler vardır.

Bu bileşikler (lipid peroksit, malondialdehyde, 4-HNE) DNA hasarı, enflamasyon, ateroskleroz ve nörodejenerasyonla ilişkilendiriliyor.

Hayvan çalışmalarında net zarar görülüyor.

İnsanlarda kısa vadeli bazı çalışmalarda belirgin olumsuz etki çıkmasa da (özellikle sağlıklı kişilerde), uzun vadede risk taşıdığı kabul ediliyor (1).

Yeni bir gözlemsel çalışmada balık yağı takviyelerinin bunmayı önlemek veya geciktirmek bir tarafa bunamayı hızlandırabileceği ortaya kondu (2).

Balığın kendi dokusunda tabii antioksidanlar ve hücre zarı koruması varken, işlenmiş haplar bu korumadan yoksundur.

Üretim, nakliye, depolama, raflarda bekleme ve kullanım sürecinde değişen derecelerde oksidasyon gelişebilir.(3).

Bağımsız testler Kuzey Amerika’da satılan hapların %50’sinin, Avustralya’da %38-50’ nin, Yeni Zelanda’da %28-72’ sinin oksidasyon sınırını geçtiğini gösteriyor.

George Washington Üniversitesi’nin 6 yıllık test sonuçları popüler markaların %45’inin bayat/okside olduğunu ortaya koydu (4).

Gelelim neticeye

Balık yemek ile kapsül asla aynı şey değildir.

Balık, protein, selenyum, fosfolipitler, tabii antioksidanlar, vitaminler gibi birçok bileşeni birlikte sağlar.

Takviye ise daha indirgenmiş bir üründür ve üstelik de bunların çoğunun bozulmuş olma ihtimâli de hayli yüksektir.

Oltaya gelmeyin, hapı yutmamak için balık yiyin.

Kaynaklar:

1. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3657456/

2. https://ahmetrasimkucukusta.com/2026/05/03/yazilar/tip-yazilari/besin-destekleri/balik-yagi-takviyeleri-bunamayi-hizlandirabilir/

3. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC4678768/

4. https://smhs.gwu.edu/news/tests-find-many-popular-omega-3-supplements-are-rancid

***

EK 1 (19.6.2026): Günlük 2000 IU Vitamin D3 takviyesi, 4 yıl boyunca telomer erozyonunu (kısalmasını) yavaşlatarak hücresel yaşlanmayı yavaşlatmaya yardımcı olabilir.

Omega-3 yağ asitlerinin (balık yağı hapları) ise bu belirgin bir etkisi yoktur.

D vitamini hap olarak değil güneşten çok daha etkili şekilde ve bedava alınabilir. Balık yağı haplarına ise zaten gerek yok.

Kaynak: https://ajcn.nutrition.org/article/S0002-9165(25)00255-2/abstract

Makale: Vitamin D3 and marine ω-3 fatty acids supplementation and leukocyte telomere length: 4-year findings from the VITamin D and OmegA-3 TriaL (VITAL) randomized controlled trial

***

EK 2 (1.7.2026): Tirozin amino asidi seviyeleri daha yüksek olan erkeklerin hayatları bir sene kısalıyor; kadınlarda böyle bir etki yok.

Yüksek tirozin, insülin direnci veya stres yolakları üzerinden etki ediyor olabilir.

Tirozin bir aminoasit ve birçok gıdada bulunuyor.

Genellikle beyin sağlığıyla ilişkilendirilen tirozin, odaklanma ve performansı artırmayı amaçlayan takviyelerde sıklıkla kullanılıyor.

Normal beslenmeyle alınan tirozin yüksek kan seviyelerine yol açmıyor.

Başlıca tirozin kaynakları et, balık, yumurta, süt ürünleri ve kuruyemişler en iyi kaynaklar.

Takviyelerden uzak durmak için mühim bir sebep daha!

Kaynak: https://www.sciencedaily.com/releases/2026/06/260615025119.htm

***

Siz de yorumunuzu paylaşın: