Prof. Dr. Ahmet Rasim Küçükusta

Dikkat: Yazının sonunda ek var!

****

Son senelerde bir D vitamini çılgınlığı aldı başını gidiyor. 

Amerika’ daki durum da bizden farklı olmamalı ki Harvard’ dan yüksek doz D vitamini alanlara ciddi bir ikazda bulunuldu.

“Çok fazla D vitamini almak faydalarını ortadan kaldırır ve sağlık riskleri yaratır” başlıklı makalenin alt başlığı da dikkat çekici: Bazıları daha sağlıklı olmak için D vitamininde aşırıya kaçıyorlar!

İngilizce bilmeyenler için yazıdan önemli birkaç cümleyi dikkatlerinize sunuyorum.

BİR: Vitamin D hapları ve tarama testlerinin popülaritesi son senelerde hızla arttı. Sadece nüfusun küçük bir kısmı için tavsiye edilen bir test için bu çok şaşırtıcı!

İKİ: Günlük tavsiye edilen D vitamini dozu 600-800 IU olmasına rağmen potansiyel zararları olan yüksek doz alanların sayısı artıyor.

ÜÇ: Düşük D vitamini seviyeleri ile birçok hastalığın birlikteliği bildirilmiş olmakla beraber bu hastalıkların sebebinin D vitamini olduğu ispatlanmamıştır.

Mesela bir kadında ağır bir hastalık olabilir ama bu, o kişi yeteri kadar güneşlenmediği veya diyetinin kötü olmasından da olabilir çünkü bu kusurlar D vitamini eksikliğinin de sebepleridir.

DÖRT: Enflamasyon da D vitamini seviyesini azaltabilir. Mesela birçok hastalığa zemin hazırlayan obezitede D vitamini kan seviyelerinin düşük olmasının sebebi bunun yağda depolanmasıdır.

BEŞ: D vitaminin eksiliğinin bir hastalığa yol açtığı ispatlanmamış olduğu gibi D vitamini hapları ile bu hastalıkların önlenebileceği de gösterilememiştir.

ALTI: D vitaminini fazla almak zararlı da olabilir. Bir çalışmada yüksek doz D vitamini alan kadınlarda düşme ve kırık riskinin daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.

YEDİ: Yüksek doz D vitaminin nadir de olsa toksik etki gösterebilir. Hiperkalsemiye yani kanda aşırı kalsiyum yükselmesine yol açabilir.

SEKİZ: D vitaminini hap olarak değil yiyeceklerle alın.

DOKUZ: Yeteri kadar D vitamini ihtiva eden gıdaların bulunduğu bir diyetiniz varsa D vitamini haplarına ihtiyacınız yok demektir.

Gelelim neticeye

Ben de Harvard’ lı Dr. Manson ile aynı kafadayım.

Bana göre bir kimseye kanda D vitamini eksik diye D vitamini hapları vermek büyük bir tıbbi hatadır, altta yatan hastalığın gizli kalmasına ve ilerlemesine yol açabilir.

Yapılması gereken D vitaminin seviyesinin neden düşük olduğunu belirlemek ve bu sebepleri ortadan kaldırmaktır.

Kaynak: https://www.health.harvard.edu/staying-healthy/taking-too-much-vitamin-d-can-cloud-its-benefits-and-create-health-risks

***

EK 1 (21.5.2026): 150.000’den fazla katılımcı üzerinde yapılan 69 randomize çalışmanın değerlendirilmesinde tek başına D vitamini, kalsiyum veya her ikisinin takviyesi kırık ve düşme riskinde klinik olarak anlamlı bir azalma sağlamadı.

Özellikle kırık ve düşmeleri önlemek maksadıyla rutin takviye kullanılmasının bir faydası yok.

ARK: Kırık ve düşmeleri önlemenin yolu adam gibi hayat tarzından geçer. Takviye almak tam aksine zararlıdır. Bu meta-analizin de ortaya koyduğu gibi takviye alan hareket etmez, yürümez, güneşe çıkmaz, beslenmesine, uykusuna dikkat etmez.

Bunların faydasını onlarca takviye bile sağlamaz.

Gıda takviyeleri insanları sağlıklarından eden sinsi tuzaklardır. Bunlar sağlığa detek değil köstektir.

Makale: Calcium, vitamin D, or combined supplementation to prevent fractures and falls: systematic review and meta-analysis

Kaynak: https://www.bmj.com/content/393/bmj-2025-088050

***

Yazı için 2 yorum yapılmış:

1. Mehmet Mert dedi ki:

   29 Mart 2018, 20:38

   Bu vitamin modasıdır, biri çıkıyor bir şey söylüyor, hurraaaaa millet de ona yükleniyor.

2. Naciye Dursun dedi ki:

   29 Mart 2018, 21:44

   Vitamin işi tam bir çarşı işine dönmüş durumda. Fabrikalarda yapılan hapların gerçek vitaminler gibi etkili olması mümkün mü, kim kimi kandırıyor.

Siz de yorumunuzu paylaşın: